Özgeci Olma Ne Demek? (Ve Biraz Kendimle Dalga Geçme Zamanı)
Herkese merhaba! Bugün, gündelik hayatta sıkça karşılaştığımız ama bazen tam olarak ne olduğunu anlayamadığımız bir kavramdan bahsedeceğiz: Özgeci olma ne demek? Cidden, özgeci olmak tam olarak nedir? Bir insanın özgeci olması, her zaman başkalarını düşünen ve kendini sürekli arka planda tutan biri olduğu anlamına mı gelir? Yoksa sadece diğer insanların kahramanı olmaya çalışan biri mi? Hadi gelin, bu soruyu birkaç komik anıyla biraz daha açalım.
Özgeci Olma, Ya Da Arkadaş Grubunda “Sen Hiç Kendini Düşünmedin Mi?” Cümlesi
Özgecilik meselesi, ilk defa gerçekten anlamlı bir şekilde kafama takıldığında, arkadaş grubumda geçen bir diyalogla başladı. Bildiğiniz gibi, İzmir’de yaşıyoruz ve burada insanın hayatında arkadaşları önemli bir yer tutar. Bir akşam, bir kafede otururken, her şey normaldi; derken konu bana geldi.
Bir arkadaşım: “Sen ne zaman kendini düşünmeyi öğreniyorsun ya, hep başkalarını düşünüyorsun.”
Ben: “Evet, işte! Çünkü ben özgeci bir insanım!”
Arkadaşım: “Özgeci olmak, birinin başkalarını düşünmesi değil, o kadar da değil. Kendi hayatını biraz düşün, kardeşim!”
O an kafamı kurcalamaya başladı. “Acaba ben gerçekten özgeci miyim? Yani sürekli başkalarına yardımcı olmaya çalışmak, başkalarının sorunlarına kafa yormak, bana da bir şeyler kazandırıyor mu?” Hah işte, bu noktada kendimle dalga geçmek zorunda kaldım: “Sanırım ben her zaman ‘özgeci’ değil, bir tür ‘pısırık’ oluyorum!’’ O yüzden, şimdi tam olarak anlamadığım, ama çok daha rahatladığım bir şekilde devam ediyorum: Özgeci olmak, bazen sadece başkalarının rahatını düşünüp, kendi rahatını unutmaktan ibaret değildir.
“Özgeci Olma” ve Sürekli Başkalarına Yardım Ediyor Olmak
İzmir’de yaşamanın en büyük avantajlarından biri, her an her şeyin ciddiye alınabilecek kadar sıcak ve samimi olması. Ama bazen de, başkalarına yardım etmeye çalışırken, işin biraz abartıldığına tanık olabiliyoruz.
Bir gün, bir arkadaşımın evine gittiğimizde, evde büyük bir temizlik yapılması gerektiğini fark ettik. Bir de üzerine yemek de yapması gerekiyordu. Kendisine şöyle dedim: “Tamam, sen yemek yaparken ben de temizlik yaparım. Zaten elimde süpürge tutmak, dertleşmek gibidir. Herkes bir şekilde iyiliğini kanıtlıyor, değil mi?”
O an içimden geçirdiğim şey şuydu: “Kendimi özgeci olarak gösteriyor muyum, yoksa sadece bir köle mi oluyorum?” Çünkü bir noktadan sonra, insan sürekli başkalarına yardım ediyormuş gibi yaparken aslında kendi hayatını unutuyor. İşte tam bu noktada kendime iç sesle dedim: “Yok ya, bu kadar da özgeci olamam, bir de bana hizmet versinler!”
Özgeci Olma: Kendi Kendine Yardım Etmek
Bir noktada, özgecilik kavramı ile ilgili zihinsel sorgulamalarımdan sıkıldım. Özgeci olmak, başkalarını sürekli mutlu etmeye çalışırken, kendini nasıl ihmal etmemek gerektiğiyle ilgili bir denge oluşturmak zor. Kendi kendime dedim ki: “Biraz da kendi ihtiyaçlarını düşün, o zaman da başkalarına yardım etmenin tadını çıkarabilirsin.”
Hemen örnek vereyim. Mesela, geçenlerde bir arkadaşım zor durumda kalmıştı, ben de ona yardımcı olmak için elimden geleni yaptım. Ama eve döndüğümde fark ettim ki, bir hafta boyunca kendi işimi ihmal etmişim. Sonra bir an durup düşündüm, “Evet, başkalarına yardımcı olmak güzel ama önce kendi ruh halimi, kendimi toparlamam lazım.” O zaman, başkalarına yardım etmek gerçekten anlamlı oluyordu. “Özgeci olmak, kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmeden, başkalarının ihtiyaçlarına duyarlı olmak demek!” diyerek, biraz daha içsel huzura kavuştum.
Özgeci Olma ve “Bana Da Yardım Et” Anları
Bazen de, özgeci olma meselesi karşılıklı bir alışverişe dönüşüyor. Geçen hafta, en yakın arkadaşımla otururken, başkalarına sürekli yardım etmekten ve kendimizi biraz fazla yormaktan konuştuk.
Ben: “Hadi ama ya, artık başkalarına bu kadar yardım etmeyelim. Bu kadar özgeci olmaktan bıktım! Biraz da kendi ihtiyaçlarımıza bakalım!”
Arkadaşım: “Evet, ama işte o zaman o insanlara yardım etmiyorsun ki, ‘özgeci’ sayılmıyorsun!”
Ben: “Peki ama ben şimdi, gerçekten özgeci olmak zorunda mıyım? Neden bir insana yardımcı olurken hep ‘özgeci’ olmalıyım?”
O an, ikimiz de düşündük ve şunu fark ettik: Özgeci olmak, başkalarına yardım etmek ve kendini bir kenara atmak değil, bazen yardım almak ve başkalarına da bunun gerektiğini göstermekle ilgilidir. Yani bazen gerçekten her şeyin özgeci olma kısmı, kendi ihtiyaçlarımızı görüp, başkalarına da bunu gösterebilmekten geçiyor.
Sonuç: Özgeci Olma, Ama Kendini De Unutma
Sonuç olarak, özgeci olmak ne demek? Bence, başkalarına yardım etmek ve onların ihtiyacını görmek bir insan için çok değerli bir özellik. Ama bu, kendi hayatını unutmak demek değil. Özgecilik de bir denge meselesi; bir yanda başkalarına yardım etmek, diğer yanda da kendi ihtiyaçlarına dikkat etmek. Hadi, belki bir arkadaşınıza yardım etmek için hemen koştururken, kendi hayatını da unutmayın. Çünkü hepimiz biliyoruz: Biraz da kendimizi mutlu edersek, başkalarına da daha samimi yardım edebiliriz!