Kategori: Makaleler

Göz Eti Alınmazsa Ne Olur? Tarihsel, Tıbbi ve Toplumsal Bir Bakış İnsanın en hassas organlarından biri olan göz, yalnızca görme işleviyle değil, duyguların ve iletişimin de merkezindedir. “Göz eti” olarak halk arasında bilinen pterjium, gözün beyaz kısmı (sklera) üzerinden saydam tabakaya doğru uzanan ince, zar benzeri bir dokudur. Genellikle zararsız gibi görünse de zamanla büyüyüp görüşü etkileyecek boyuta ulaşabilir. Bu nedenle “göz eti alınmazsa ne olur?” sorusu, yalnızca tıbbi değil, tarihsel ve toplumsal bir öneme sahiptir. Göz Eti (Pterjium) Nedir? Tarihsel Tanımlamalar ve İlk Gözlemler Göz eti hastalığına ilişkin ilk tanımlar, Antik Yunan hekimi Hipokrat’ın metinlerinde görülür. O dönemde bu…

Açık Kapı Deyiminin Anlamı Nedir? Belirsizliğin Konforunu Yücelten Bir Alışkanlığa Eleştirel Bakış Sizi rahatsız edecek kadar samimi bir fikirle başlayayım: “Açık kapı” çoğu zaman cesaret değil, ertelemenin cilalanmış hâlidir. “Tam kapatmıyorum, belki geri dönerim” rahatlığının estetik adı… Peki bu rahatlığın bedelini kim ödüyor? Çoğu zaman siz, bazen karşınızdaki, bazen de bütün bir kurum kültürü. “Açık kapı”, sözlükte “kapıyı aralık bırakmak; tamamen reddetmeyip ihtimale alan tanımak” demektir. Pratikte ise kararın maliyetini geleceğe erteleyen, umutla belirsizliği aynı odada tutan kırılgan bir düzenektir. Deyimin Çekirdeği: Umut İçin Aralık, Netlik İçin Engel Açık kapı deyimi Türkçede en çok “birine açık kapı bırakmak” şeklinde kullanılır:…

Görevsizlik Kararı Resen Verilir mi? Hukukun Gücü, İktidarın Sınırları Bir siyaset bilimcinin gözünden bakıldığında, hukuk yalnızca adaletin değil, iktidarın görünmeyen düzenleyicisidir. Mahkemelerin aldığı kararlar, yasaların lafzından çok daha fazlasını taşır; onlar, devletin kendi içinde gücü nasıl paylaştırdığını gösteren göstergelerdir. “Görevsizlik kararı resen verilir mi?” sorusu da tam olarak bu düzlemde, yalnızca bir usul meselesi değil, aynı zamanda kurumsal iktidarın sınırlarını belirleyen politik bir eylemdir. Resenlik Kavramı: Devletin Kendi Üzerindeki Denetimi Hukuki düzlemde, görevsizlik kararı mahkemenin önüne gelen davanın, kendi görev alanına girmediğini tespit etmesiyle alınır. Eğer mahkeme, tarafların dile getirmesine gerek kalmadan, kendiliğinden bu kararı veriyorsa buna “resen görevsizlik kararı”…

Hangi Yiyecekler Safra Taşı Yapar? Mekanizma, Güncel Yansımalar ve Gelecek Öngörüleri Safra taşlarını sadece “yağlı yedim, karnım ağrıdı” diye basite indirmek kolay. Oysa mesele, tabaktaki seçimlerimizle safra kesesi arasındaki hassas dengeyi korumak. Gel, birlikte hangi yiyeceklerin bu dengeyi bozduğunu; hangilerinin koruyucu rol oynadığını; bugün nasıl yaşadığımızın ve yarın bizi nelerin beklediğinin resmini netleştirelim. Safra taşı nasıl oluşur? (Kısa biyokimya turu) Safra; karaciğerin ürettiği, safra kesesinde depolanan ve özellikle yağları sindirmeye yardım eden bir sıvıdır. Taşlar genellikle üç durumda filizlenir: safra kolesterol bakımından aşırı doygun olduğunda, bile tuzları yetersiz olduğunda ya da safra kesesi yeterince ve düzenli boşalmadığında. Bu koşullar kristallenmeyi…

Havale Ateşi Kaç Derece? Farklı Yaklaşımlardan Bir Analiz Hayatın her alanında olduğu gibi sağlık konularında da farklı bakış açılarıyla meseleye yaklaşmak mümkündür. “Havale ateşi kaç derece?” sorusu da sadece tıbbi bir yanıt gerektirmiyor; aynı zamanda toplumsal, kültürel ve psikolojik boyutları da var. Ben de bu yazıda, farklı açılardan bakmayı seven biri olarak hem veriye dayalı hem de duygusal ve toplumsal yönleriyle bu konuyu ele almak istiyorum. Amacım sadece bilgi aktarmak değil; aynı zamanda sizlerle fikir alışverişine alan açmak. Tıbbi Gerçekler: Havale Ateşi Kaç Derece? Tıbbi literatürde ateş, genellikle 37,5 °C üzerindeki vücut sıcaklığıdır. Ancak “havale ateşi” ifadesi özellikle çocuklarda febril…

Gerilme Giderme Tavuğu: Antropolojik Bir Perspektif Bir antropolog olarak, kültürlerin çeşitliliğini ve toplulukların kendilerini ifade etme biçimlerini her zaman merak etmişimdir. İnsanlar, yaşadıkları çevreye, tarihsel süreçlere ve toplumsal yapılarına göre farklı yollarla dünyayı anlamlandırır ve ifade ederler. Kültürlerin, bireylerin psikolojik ve duygusal gereksinimlerini nasıl karşılayıp, toplumsal yapılarının sürdürülebilirliğini sağladığını anlamak için ritüeller ve semboller oldukça önemli araçlardır. Bugün, “gerilme giderme tavı” adı verilen ilginç bir pratiği, ritüeller, semboller ve toplumsal yapılar ışığında antropolojik bir mercekle inceleyeceğiz. Bu tavır, bir kültürün ve toplumun stresle başa çıkma biçimlerinden sadece bir örnek olup, birçok kültürel pratiği anlamamız için önemli bir ipucu sunmaktadır. Gerilme…

Hamsi Balık Yemi Olur mu? Erkekler Strateji Kurar, Kadınlar Sohbet Başlatır! Kendinizi Karadeniz kıyısında düşünün… Rüzgâr hafif hafif esiyor, denizden gelen iyot kokusu ciğerlerinize doluyor. Bir yanda oltasını sarmış, sabırla bekleyen erkekler; diğer yanda “O balık tutarken acaba hamsiler üzülüyor mudur?” diye düşünen kadınlar… İşte konumuz da tam burada başlıyor: Hamsi balık yemi olur mu? Hamsiyle Balık Tutmak: Aşk mı, İhanet mi? Balıkçı dünyasının en ironik tartışması: Balıkla balık tutmak! Erkekler genelde buna şöyle bakar: “Sonuç odaklıyız kardeşim, iş görüyor mu, görüyor!” Kadınlarsa olaya duygusal yaklaşır: “Ama yazık değil mi o minnacık hamsiye, o da bir balık sonuçta.” İşte tam…

Gerdan Eti Hangi Yemeklerde Kullanılır? Antropolojik Bir Perspektif Kültürlerin çeşitliliği, insanın sosyal yapılarından yemek alışkanlıklarına kadar her alanda kendini gösterir. Bir yemek, sadece beslenme amacı taşımakla kalmaz, aynı zamanda toplumsal kimliklerin, ritüellerin ve kültürel anlamların şekillendiği bir alandır. İnsanlar yemekleri sadece açlıklarını gidermek için tüketmezler; yemekler, bir topluluğun değerlerini, inançlarını ve tarihsel birikimlerini yansıtır. Gerdan eti gibi temel malzemelerin kullanıldığı yemekler de, pek çok kültürde derin sembolik anlamlar taşır. Gerdan eti, kökeni ne olursa olsun, birçok kültürün mutfaklarında önemli bir yere sahiptir. Peki, bu etin kullanıldığı yemeklerde ne gibi kültürel ve toplumsal anlamlar gizlidir? Gerdan Eti: İnsanlık Tarihinde Bir Yemek…

Ağzında Kalmak Anlamı Nedir? Eğitim ve Öğrenme Üzerine Pedagojik Bir İnceleme Öğrenme, sadece bilgi edinme süreci değil, aynı zamanda kişinin düşünme biçimini, dünyayı algılama şekli ve çevresiyle etkileşim kurma tarzını dönüştüren bir yolculuktur. Bir eğitimci olarak, her bireyin bilgiye nasıl yaklaştığını, ne zaman ve hangi bağlamda öğrendiklerini merak ederim. Bugün ise, Türkçe’nin derinliklerinden gelen ‘ağzında kalmak’ ifadesi üzerine düşündükçe, bu deyimin öğrenme süreçlerimize nasıl etki ettiğini ve bireylerin kendilerini ifade etme biçimlerini nasıl şekillendirdiğini inceleyeceğiz. Ağzında Kalmak: Dilin Öğrenme Sürecindeki Rolü ‘Ağzında kalmak’, bir şeyin söylenmesi gerektiği halde söylenememesi, bir düşüncenin ya da duygunun ifade edilememesi durumunu tanımlar. Bu deyim,…

Bir Hava Mili Kaç Km? – Uçsuz Bucaksız Mizahın Hesabı Hadi itiraf edelim; hepimiz bir noktada “Bir hava mili kaç km?” sorusunu merak etmişizdir. Ama işin güzel yanı, bu soruya herkesin farklı bir yaklaşımı var. Erkekler hemen hesap makinesini çıkarır, formüller döker; kadınlar ise “Peki ama bu mesafe bana nasıl hissettirir?” diye sorar. İşte bu yazıda hem mizahı, hem bilgiyi, hem de biraz kalp ısıtan sohbeti harmanlıyoruz. Matematiğin Çıplak Gerçeği Öncelikle dürüst olalım: 1 hava mili = yaklaşık 1.609 kilometre. Evet, bu kadar basit. Ama hayat basit bir matematik hesabından ibaret olsaydı, romantik filmler yerine Excel tabloları izlerdik. Dolayısıyla bu…